iiABSTRACTM. Sc ThesisTHE EFFECTIVETY OF HUMIC ACIDS WHICH ARE EXTRACTEDFROM LOW QUALITY LIGNITESYusuf BRAVOSelcuk UniversityGraduate School of Natural and Applied SciencesDepartment of Environmental EngineeringSüpervisor: Asst. Prof. Gülnare Ahmetli2006, 40 PagesJury: Prof. Dr. Kemal GÜRAsst. Prof. Esra TARLANAsst. Prof. Gülnare AhmetliWastewaters of various industries include high amounts of heavy metals and cheap and easytreatment methods are needed. In this study, humic acids which are extracted from low qualitylignites of Beyşehir and Ermenek regions are synthesised and these are used as adsorbents forPb(II)?s removal. In the experiments made under room-temperature, the change of Pb(II)adsorption according to both pH, time and concentration are researched and adsorptionisotherms are formed. Under neutral condition humic acid of Beyşehir (BHA) reached 19-25mg/g Pb(II) adsorption capacity and under acidic condition BHA reached 51 mg/g Pb(II)adsorption capacity. For humic acid of Ermenek (EHA) under neutral condition it reached 11mg/g Pb(II) adsorption capacity. Under acidic condition EHA?s Pb(II) adsorption capacitywas 32-58 mg/g. Activated carbon couldn?t perform a satisfier adsorption under both twoconditions. Under neutral condition success comparison is as: BHA>EHA>AK. Under acidiccondition success comparison is as: EHA>BHA>AK. Comparing of acidic and neutralconditions, it can be said that low pH values namely acidic condition give more successfulresults. Acidic condition performed an efficiency of 50 percent with minimum 60 minutes ofwaiting time. It is determined that under whole conditions the adsorption of Pb(II) matches toFreundlich isotherm. In the end of the study, the suggested removal application can be madeunder acidic condition with 60 minutes of waiting time and with EHA.Key Words: Lignite, humic acid, activated carbon, Pb(II), adsorption, isotherm.

iiiÖZETYüksek Lisans TeziDÜŞÜK KALİTELİ LİNYİTLERDEN ELDE EDİLENHÜMİK ASİTLERİN Pb(II) GİDERİMİNDEKİ ETKİNLİĞİYusuf BRAVOSelçuk Üniversitesi Fen Bilimleri EnstitüsüÇevre Mühendisliği Anabilim DalıDanışman:Yrd. Doç. Dr. Gülnare Ahmetli2006, 40 SayfaJüri:Prof.Dr. Kemal GÜRYrd. Doç. Dr. Esra TARLANYrd. Doç. Dr. Gülnare AHMETLİÇeşitli endüstrilerden kaynaklanan atıksular yüksek miktarlarda ağır metal içermektedirler vearıtımlarında kolay ve ucuz yöntemlere ihtiyaç duyulmaktadır. Bu çalışmada Beyşehir veErmenek ilçelerinde bulunan düşük kaliteli linyitlerden elde edilen hümik asitler sentezlenmişbunlar ile aktif karbon, Pb(II) gideriminde adsorban olarak kullanılmıştır. Oda sıcaklığındagerçekleştirilen deneylerde Pb(II) adsorpsiyonunun; pH'a, zamana ve konsantrasyona bağlıolarak araştırılmış ve adsorpsiyon izotermleri çıkarılmıştır. Beyşehir hümik asiti (BHA) nötralortamda 19-25 mg/g, asidik ortamda ise 51 mg/g Pb(II) adsorplama kapasitesine sahipken,Ermenek hümik asiti (EHA) nötral ortamda11 mg/g, asidik ortamda ise 32-58 mg/g Pb(II)adsorplama kapasitesine sahiptir. Aktif karbon (AK) her iki ortamda da başarılı biradsorpsiyon gerçekleştirememiştir. Başarı kıyaslaması nötral koşullarda BHA> EHA>AKşeklindeyken asidik koşullarda EHA>BHA>AK şeklindedir. Asidik ve nötral ortamkıyaslamasında asidik koşulların yani düşük pH'ın daha başarılı sonuçlar verdiğisöylenebilmektedir. Asidik koşulda, minimum 60 dk. Bekleme süresinde %50 kadar verimelde edilebilmektedir. Bütün koşullarda Pb(II) adsorpsiyonunun Freundlich izotermineuyduğu belirlenmiştir. Çalışma sonunda Pb(II) adsorpsiyonu için önerilen giderimuygulamasının asidik koşullarda, minimum 60 dk. Bekleme süresinde EHA ile yapılabileceğiönerilebilmektedir.Anahtar Kelimeler: Linyit, hümik asit, aktif karbon, Pb(II), adsorpsiyon, izoterm.