Aydın İlinde Ahîlik ve Ahî Zaaviyelerine Bir Bakış

Kemal Ramazan Haykıran

Article Details

Aydın İlinde Ahîlik ve Ahî Zaaviyelerine Bir Bakış

Authors:

Kemal Ramazan Haykıran

Publisher:

Trakya University

Journal:

Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Vol.13 Issue 26, pp.301-317

Document Type:

Article

Publication Date:

7/2023

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2001296034

pISSN:

1309-7660

Keywords:

Abstract:

 Ahilik, ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelmektedir. Ahilik teşkilatı, yüksek ahlaka mensup kişileri bir araya getiren bir kültür ortamıdır. Osmanlı kültür tarihinde önemli yer tutan Ahilik, kuruluşundan itibaren bütün gücünü başta gençler olmak üzere özellikle sanatkar ve esnafı bir bağ ile birbirlerine bağlamış, onları manevî ve ahlakî yönden eğitmeyi böylece yüksek seviyeli bir toplum üretmeyi kendine hedef bilmiştir. Ahilik ilk Meslek teşkilatı ve ciddi anlamdaki ilk mesleki eğitim kurumu olma özelliğini göstermekteydi. Ahilik, sadece mesleki saha ile ilgili olmayıp dinî, ahlakî, toplumsal, kültürel ve siyasi fonksiyonları da bünyesinde barındıran Anadoluya ait köklü bir değerdir. Ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelen Ahiliğin XIV. yüzyıl başlarında kati bir biçimde Türk hakimiyetine giren Aydın ve çevresinde de faal bir biçimde varlık gösterdiği ve bu özelliğini Osmanlı hakimiyetine geçtiği XV. yüzyıldan sonrasında da geliştirerek devam ettirdiği görülmektedir. Bu Çalışmada klasik kronikler seyahatnameler ve özelikle de Kanunî dönemine ait 166 Numaralı Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri 9371530, Hüdavendigar, Biga, Karesi, Saruhan, Aydın, Menteşe, Teke ve Alaiye Livaları başlıklı defter ileT.T 00011 M. Numaralı Fatih devrine ait bir diğer defeter başta olmak üzere XIII. yüzyıl ile XVIII. Yüzyıllar arasında Aydındaki Ahî varlığı hakkında bilgi veren arşiv malzemelerinin verdiği bilgiler ışığında Aydında bulunan Ahîler ve bunlara ait zaviyelerin derli toplu bir biçimde ortaya konulması amaçlanmaktadır.

 Ahilik, ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelmektedir. Ahilik teşkilatı, yüksek ahlaka mensup kişileri bir araya getiren bir kültür ortamıdır. Osmanlı kültür tarihinde önemli yer tutan Ahilik, kuruluşundan itibaren bütün gücünü başta gençler olmak üzere özellikle sanatkar ve esnafı bir bağ ile birbirlerine bağlamış, onları manevî ve ahlakî yönden eğitmeyi böylece yüksek seviyeli bir toplum üretmeyi kendine hedef bilmiştir. Ahilik ilk Meslek teşkilatı ve ciddi anlamdaki ilk mesleki eğitim kurumu olma özelliğini göstermekteydi. Ahilik, sadece mesleki saha ile ilgili olmayıp dinî, ahlakî, toplumsal, kültürel ve siyasi fonksiyonları da bünyesinde barındıran Anadoluya ait köklü bir değerdir. Ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelen Ahiliğin XIV. yüzyıl başlarında kati bir biçimde Türk hakimiyetine giren Aydın ve çevresinde de faal bir biçimde varlık gösterdiği ve bu özelliğini Osmanlı hakimiyetine geçtiği XV. yüzyıldan sonrasında da geliştirerek devam ettirdiği görülmektedir. Bu Çalışmada klasik kronikler seyahatnameler ve özelikle de Kanunî dönemine ait 166 Numaralı Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri 9371530, Hüdavendigar, Biga, Karesi, Saruhan, Aydın, Menteşe, Teke ve Alaiye Livaları başlıklı defter ileT.T 00011 M. Numaralı Fatih devrine ait bir diğer defeter başta olmak üzere XIII. yüzyıl ile XVIII. Yüzyıllar arasında Aydındaki Ahî varlığı hakkında bilgi veren arşiv malzemelerinin verdiği bilgiler ışığında Aydında bulunan Ahîler ve bunlara ait zaviyelerin derli toplu bir biçimde ortaya konulması amaçlanmaktadır.

 Ahilik, ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelmektedir. Ahilik teşkilatı, yüksek ahlaka mensup kişileri bir araya getiren bir kültür ortamıdır. Osmanlı kültür tarihinde önemli yer tutan Ahilik, kuruluşundan itibaren bütün gücünü başta gençler olmak üzere özellikle sanatkar ve esnafı bir bağ ile birbirlerine bağlamış, onları manevî ve ahlakî yönden eğitmeyi böylece yüksek seviyeli bir toplum üretmeyi kendine hedef bilmiştir. Ahilik ilk Meslek teşkilatı ve ciddi anlamdaki ilk mesleki eğitim kurumu olma özelliğini göstermekteydi. Ahilik, sadece mesleki saha ile ilgili olmayıp dinî, ahlakî, toplumsal, kültürel ve siyasi fonksiyonları da bünyesinde barındıran Anadoluya ait köklü bir değerdir. Ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelen Ahiliğin XIV. yüzyıl başlarında kati bir biçimde Türk hakimiyetine giren Aydın ve çevresinde de faal bir biçimde varlık gösterdiği ve bu özelliğini Osmanlı hakimiyetine geçtiği XV. yüzyıldan sonrasında da geliştirerek devam ettirdiği görülmektedir. Bu Çalışmada klasik kronikler seyahatnameler ve özelikle de Kanunî dönemine ait 166 Numaralı Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri 9371530, Hüdavendigar, Biga, Karesi, Saruhan, Aydın, Menteşe, Teke ve Alaiye Livaları başlıklı defter ileT.T 00011 M. Numaralı Fatih devrine ait bir diğer defeter başta olmak üzere XIII. yüzyıl ile XVIII. Yüzyıllar arasında Aydındaki Ahî varlığı hakkında bilgi veren arşiv malzemelerinin verdiği bilgiler ışığında Aydında bulunan Ahîler ve bunlara ait zaviyelerin derli toplu bir biçimde ortaya konulması amaçlanmaktadır.

 Ahilik, ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelmektedir. Ahilik teşkilatı, yüksek ahlaka mensup kişileri bir araya getiren bir kültür ortamıdır. Osmanlı kültür tarihinde önemli yer tutan Ahilik, kuruluşundan itibaren bütün gücünü başta gençler olmak üzere özellikle sanatkar ve esnafı bir bağ ile birbirlerine bağlamış, onları manevî ve ahlakî yönden eğitmeyi böylece yüksek seviyeli bir toplum üretmeyi kendine hedef bilmiştir. Ahilik ilk Meslek teşkilatı ve ciddi anlamdaki ilk mesleki eğitim kurumu olma özelliğini göstermekteydi. Ahilik, sadece mesleki saha ile ilgili olmayıp dinî, ahlakî, toplumsal, kültürel ve siyasi fonksiyonları da bünyesinde barındıran Anadoluya ait köklü bir değerdir. Ortaçağ Anadolusunun toplumsal ve kültürel dokusuna yön vermiş kurumların başında gelen Ahiliğin XIV. yüzyıl başlarında kati bir biçimde Türk hakimiyetine giren Aydın ve çevresinde de faal bir biçimde varlık gösterdiği ve bu özelliğini Osmanlı hakimiyetine geçtiği XV. yüzyıldan sonrasında da geliştirerek devam ettirdiği görülmektedir. Bu Çalışmada klasik kronikler seyahatnameler ve özelikle de Kanunî dönemine ait 166 Numaralı Muhasebe-i Vilayet-i Anadolu Defteri 9371530, Hüdavendigar, Biga, Karesi, Saruhan, Aydın, Menteşe, Teke ve Alaiye Livaları başlıklı defter ileT.T 00011 M. Numaralı Fatih devrine ait bir diğer defeter başta olmak üzere XIII. yüzyıl ile XVIII. Yüzyıllar arasında Aydındaki Ahî varlığı hakkında bilgi veren arşiv malzemelerinin verdiği bilgiler ışığında Aydında bulunan Ahîler ve bunlara ait zaviyelerin derli toplu bir biçimde ortaya konulması amaçlanmaktadır.

Article Details

Aydın İlinde Ahîlik ve Ahî Zaaviyelerine Bir Bakış

Authors:

Kemal Ramazan Haykıran

Publisher:

Trakya University

Journal:

Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Vol.13 Issue 26, pp.301-317

Document Type:

Article

Publication Date:

7/2023

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2001296034

pISSN:

1309-7660

Aydın İli

Güzelhisar-ı Aydın

Ahiler

Ahî Zaviyeleri

Issues

Article Details

Aydın İlinde Ahîlik ve Ahî Zaaviyelerine Bir Bakış

Authors: Kemal Ramazan Haykıran

Publisher: Trakya University

Journal: Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Vol.13 Issue 26, pp.301-317

Document Type: Article

Publication Date: 7/2023

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2001296034

pISSN: 1309-7660

Aydın İli

Güzelhisar-ı Aydın

Ahiler

Ahî Zaviyeleri

Issues

Authors:

Kemal Ramazan Haykıran

Publisher:

Trakya University

Journal:

Trakya Üniversitesi Edebiyat Fakültesi Dergisi Vol.13 Issue 26, pp.301-317

Document Type:

Article

Publication Date:

7/2023

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2001296034

pISSN:

1309-7660