Kent Folkloruna Yöneliş ve Trabzon Kent Kültüründe Pazarcı Folklorunun Yeri

Mustafa AÇA

doi:https://doi.org/10.21547/jss.368810

Article Details

Kent Folkloruna Yöneliş ve Trabzon Kent Kültüründe Pazarcı Folklorunun Yeri

Authors:

Mustafa AÇA

Publisher:

Gaziantep University

Main Topics:

Literature

Journal:

Gaziantep University Journal of Social Sciences 2018 Vol.17 Issue 1, pp.95-112

Document Type:

Article

Publication Date:

1/2018

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000446123

Frequency:

Quarterly

eISSN:

2149-5459

pISSN:

1303-0094

DOI:

https://doi.org/10.21547/jss.368810

Abstract:

 


Urban history,
urban architecture, urban archeology and art history have been among the
subjects that were given priority in urban cultural studies focusing on Turkey.
Cultural creation and transmission groups and environments that are essential
components of urban folklore have not been given the same priority. It is an
obvious fact that all components of urban identity and city dwellers need to be
taken account in general urban culture studies. As important as tangible urban
cultural components, the everyday lives social groups, production and marketing
methods, partly ritualistic practices, informal rules, memorial and shared
spaces, jargons and secret codes, beliefs and nicknames should be evaluated in
a holistic perspective. The urban studies in Western and Northern Europe and in
North America have been taking these issues into account in meticulous ways.





The urban
marketplaces provide venues as cultural scenes in urban landscapes where
colorful practices come into being with active participation of various social
classes and groups that are the agents of urban culture. This study subjects
the cultural memory of market vendors and their folk practices in Trabzon.
Trabzon is one of the most important urban centers of Eastern Black Sea region
where oral culture is peculiar. The marketplaces and vendors of Trabzon have
kept their continuity in harmony with the rapidly changing socio-cultural and
socio-economic structure. The folk elements, which were created and practiced
by the market vendors in their professional lives were recorded by observation
and interviews during field study and evaluated in their relation with and
impact upon the urban culture. It was concluded that the marketplaces, which
have been among the dynamic venues of the urban culture continue to represent
the occupational rules, beliefs, communication techniques, behavior patterns
and jargons in a rich content.



.

 


Türkiye merkezli kent kültürü araştırmalarında kent
tarihi, kent mimarisi, kent arkeolojisi ve sanat tarihi konuları öncelikle
dikkate alınan konular arasında olmuştur. Kent folklorunu oluşturan kültürel
yaratım ve aktarım grupları ve ortamları henüz yeterince keşfedilebilmiş
değildir. Bütüncül kent kültürü araştırmalarında kent ve kentli kimliğini inşa
eden tüm bileşenlerin birlikte değerlendirilmesi gerekliliği aşikârdır. Kentin
taşınmaz/somut kültürü kadar kent yaşamını oluşturan sosyal gruplara ait günlük
süreçler, üretim ve pazarlama teknikleri, kimi zaman ritüel karakterleriyle
dikkat çeken uygulamalar, enformel kurallar, hafıza ve paylaşım alanları, gizli
diller ve jargonlar, inanış ve kabuller ve lakaplar gibi hususlar, bütüncül bir
bakış açısı ile değerlendirilmelidir. Batı ve Kuzey Avrupa ile Kuzey Amerika
merkezli kent folkloru araştırmalarında bu hususların titizlikle ele alındığı
görülmektedir. 





Kent kültürünün temsilcileri konumunda olan pek çok
farklı zümrenin katılımıyla oldukça renkli uygulamaların ortaya çıktığı pazar
yerleri, kent dokusu içinde önemli bir kültürel sahne işlevi görmektedir. Çalışmada
Doğu Karadeniz sözlü kültürünün önemli temsil alanlarından biri olan Trabzon’un
kent kültüründe değişen sosyo-kültürel ve ekonomik yapıyla uyumlu biçimde sürekliliğini
koruyan pazarcılığın meslek uygulamaları kapsamında gelişen kültürel hafızası
tespit edilmeye çalışılmıştır. Alan araştırmaları sırasında kullanılan gözlem
ve mülakat yöntemleri ile tespit edilebilen nispette pazarcıların mesleki
süreçler içinde yarattıkları ve icra ettikleri folklorik unsurlar, kent
folkloruna etkileri de dikkate alınarak değerlendirilmeye çalışılmıştır.
Değerlendirmeler, meslek hukukundan inançlara, iletişim teknikleri ve davranış
kalıplarından jargona kadar zengin bir içeriğe sahip olan pazar yerlerinin kent
folklorunun dinamik temsil alanlarından biri olmayı sürdürdüğünü göstermiştir.


.

Article Details

Kent Folkloruna Yöneliş ve Trabzon Kent Kültüründe Pazarcı Folklorunun Yeri

Authors: Mustafa AÇA

Publisher: Gaziantep University

Main Topics: Literature

Journal: Gaziantep University Journal of Social Sciences 2018 Vol.17 Issue 1, pp.95-112

Document Type: Article

Publication Date: 1/2018

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000446123

Frequency: Quarterly

eISSN: 2149-5459

pISSN: 1303-0094

DOI: https://doi.org/10.21547/jss.368810

Issues

Authors:

Mustafa AÇA

Publisher:

Gaziantep University

Main Topics:

Literature

Journal:

Gaziantep University Journal of Social Sciences 2018 Vol.17 Issue 1, pp.95-112

Document Type:

Article

Publication Date:

1/2018

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000446123

Frequency:

Quarterly

eISSN:

2149-5459

pISSN:

1303-0094

DOI:

https://doi.org/10.21547/jss.368810