XIX.YÜZYILDA BATIYLA İLİŞKİLERDE OSMANLI ŞEHBENDERLİKLERİ

Mahmut AKPINAR

Article Details

XIX.YÜZYILDA BATIYLA İLİŞKİLERDE OSMANLI ŞEHBENDERLİKLERİ

Authors:

Mahmut AKPINAR

Journal:

Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.41 Issue 2, pp.127-144

Document Type:

Article

Publication Date:

12/2017

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000924962

Keywords:

Şehbender

Abstract:

 





Özet:
Bu çalışmada Osmanlı tüccarlarından da gelen talep üzerine 1802 yılında başlatılan
şehbenderlik faaliyetleri üzerinde durulmuştur. İlk olarak etimolojik bakımdan
şehbenderlik kavramı ele alınmıştır. Akabinde ilk teşkil edilen
şehbenderliklerden ve 1821 Yunan isyanına kadar olan dönemde şehbenderlik
ağından bahsedilmiştir. Devamında ise, 1836’da Hariciye Nezareti’nin
kuruluşuyla yeniden başlatılan şehbenderlik faaliyetlerine yer verilip,
kurumsallaşmaya dair belli başlı gelişmelere değinilmiştir. Ardından iki
kategoriye ayrılan şehbenderlik memurları hakkında bilgiler verilmiştir. Son
olarak da şehbenderlik sistemini somut ve tanımlı hale getiren hukuksal düzenlemelere
yer verilmiştir. Başlangıçta basit bir yapıyla yürütülen bu hizmetler, XIX.
yüzyılın son çeyreğine gelindiğinde yazılı ve yasal düzenlemelerle kurumsallığı
güçlendirilmiş, yirmiden fazla ülkede iki yüzden fazla kentteki varlığıyla
hizmet ağı tüm kıtalara yayılmıştır. Aynı zamanda şehbenderlikler, dış dünyayı
takipte ve onunla temasta Osmanlı Devleti’nin çok muazzam bir iletişim aracı
haline dönüşmüştür.




.

 





Özet:
Bu çalışmada Osmanlı tüccarlarından da gelen talep üzerine 1802 yılında başlatılan
şehbenderlik faaliyetleri üzerinde durulmuştur. İlk olarak etimolojik bakımdan
şehbenderlik kavramı ele alınmıştır. Akabinde ilk teşkil edilen
şehbenderliklerden ve 1821 Yunan isyanına kadar olan dönemde şehbenderlik
ağından bahsedilmiştir. Devamında ise, 1836’da Hariciye Nezareti’nin
kuruluşuyla yeniden başlatılan şehbenderlik faaliyetlerine yer verilip,
kurumsallaşmaya dair belli başlı gelişmelere değinilmiştir. Ardından iki
kategoriye ayrılan şehbenderlik memurları hakkında bilgiler verilmiştir. Son
olarak da şehbenderlik sistemini somut ve tanımlı hale getiren hukuksal düzenlemelere
yer verilmiştir. Başlangıçta basit bir yapıyla yürütülen bu hizmetler, XIX.
yüzyılın son çeyreğine gelindiğinde yazılı ve yasal düzenlemelerle kurumsallığı
güçlendirilmiş, yirmiden fazla ülkede iki yüzden fazla kentteki varlığıyla
hizmet ağı tüm kıtalara yayılmıştır. Aynı zamanda şehbenderlikler, dış dünyayı
takipte ve onunla temasta Osmanlı Devleti’nin çok muazzam bir iletişim aracı
haline dönüşmüştür.




.

Article Details

XIX.YÜZYILDA BATIYLA İLİŞKİLERDE OSMANLI ŞEHBENDERLİKLERİ

Authors: Mahmut AKPINAR

Journal: Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.41 Issue 2, pp.127-144

Document Type: Article

Publication Date: 12/2017

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000924962

Şehbender

Issues

Authors:

Mahmut AKPINAR

Journal:

Cumhuriyet Üniversitesi Fen-Edebiyat Fakültesi Sosyal Bilimler Dergisi 2017 Vol.41 Issue 2, pp.127-144

Document Type:

Article

Publication Date:

12/2017

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000924962