Bornova Eğitim Sağlık Grup Başkanlığı’na Bağlı Sağlık Ocaklarında Çalışan Pratisyen Hekimlerin İlaç Reçeteleme Davranışlarının Değerlendirilmesi

Hatice Şahin; Feride Saçaklıoğlu

Article Details

Bornova Eğitim Sağlık Grup Başkanlığı’na Bağlı Sağlık Ocaklarında Çalışan Pratisyen Hekimlerin İlaç Reçeteleme Davranışlarının Değerlendirilmesi

Authors:

Hatice Şahin | Feride Saçaklıoğlu

Publisher:

Tıp Eğitimini Geliştirme Derneği

Journal:

Tıp Eğitimi Dünyası 2005 Vol.19 Issue 19, pp.20-28

Document Type:

Article

Publication Date:

1/2005

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000671134

Frequency:

Tri-annual

pISSN:

1303-328X

Abstract:

 

BACKGROUND: Evaluation of physicians’ prescribing behaviour is very important for reducing  of adverse drug reactions and health cost. The aim of this study is evaluation of primary health care  practitioners’ prescribing behaviours in Bornova Health District.  METHODS: This study, which was included in two parts was performed (January 1998) on 14  Primary Health Care practitioners in Bornova Health District. In first part, actual prescribing  behaviours was evaluated by World Health Organization Prescribing Indicators and in the second  part, intended prescribing behaviours was evaluated by using written simulated patients.  RESULTS: 121 prescriptions were collected for evaluating of actual drug prescribing behaviour.  Average number of drugs per prescription was 2.73. Percentage of prescriptions containing  antibiotics was 57.7 %, injections was 3.7 %, vitamins was 38.5 %, non-opioid analgesics wais 59.1  %.  243 prescriptions were written for evaluating of intended drug prescribing behaviour. The choices  of correct treatment for written simulated cases were evaluated by specialist options. Correct  treatment rates were changed between 63.1 % and 95.3 %. Practitioners’ polypharmacy rate was  changed between 63 % and 100 %.  CONCLUSIONS: Inappropriate prescribing behaviours have been found among the practitioners.  Basic and continuous medical education is necessary for prevention and improving of this  inappropriate prescribing behaviour.

 

GEREKÇE: Akılcı olmayan ilaç kullanımları hem hastalara sunulan sağlık hizmet kalitesini hem  de sağlık maliyetlerini olumsuz yönde etkilemektedir. Hekimlerin reçeteleme davranışlarının  bilinmesi, hekimlere yönelik girişimleri ve eğitim programlarını belirlemede önem taşımaktadır. Bu  araştırma ile Bornova Eğitim Sağlık Grup Başkanlığı’na bağlı sağlık ocaklarında çalışan pratisyen  hekimlerin ilaç reçeteleme davranışlarının değerlendirilmesi amaçlanmıştır.  YÖNTEM: Çalışma hekimlerin reçeteleme davranışlarını değerlendiren iki bölümden oluşmaktadır.  Her iki bölüm de 1998 yılı Ocak ayı boyunca, Bornova Sağlık Grup Başkanlığı’na bağlı 14 sağlık  ocağında çalışan hekimlerle yürütülmüştür. Birinci çalışma bir sağlık ocağında, bir ay süre ile  hekimlerin yeni tanı ve tedavi süreci sonunda hastalara yazdıkları reçetelerin içerik analizini (gerçek  reçeteleme davranışı), ikinci araştırma ise diğer sağlık ocaklarındaki hekimlere sunulan yazılı  simüle hastalara yazdıkları reçetelerin analizini (niyetlenilen reçeteleme davranışı) içermektedir.  Gerçek reçeteleme davranışının değerlendirilmesinde Dünya Sağlık Örgütünün Reçeteleme  Kriterleri, niyetlenilen reçeteleme davranışının değerlendirilmesinde ise yazılı simüle hastalar  kullanılmıştır. Ayrıca hekimlerin reçete yazma gerekçeleri de açık uçlu olarak toplanmıştır.  BULGULAR: Gerçek reçeteleme davranışının değerlendirildiği hekimlerden bir ay sonunda 121 reçete  toplanmıştır. Hekim başına ortalama reçete sayısı 20.5 ± 13.8’dır. Hekimler reçetelerinde ortalama  olarak 2.7 adet ilaç yazmışlardır. Hekimlerin her yüz reçetesinin ortalama % 57.7’sinde antibiyotik,  % 3.7’sinde parenteral ilaç, % 38.5’inde vitamin, % 59.1’inde analjezik yazdıkları gözlenmiştir.  Niyetlenilen reçeteleme davranışının ölçüldüğü olgular için toplam 243 reçete yazılmıştır. Uzman  görüşleri ile karşılaştırıldığında olgular için doğru tedavi düzenleme oranının %63.1 ile % 95.3  arasında değiştiği gözlenmiştir. Olguların tamamında (% 63.8- %100) değişen oranlarda polifarmasi  yapıldığı saptanmıştır.  SONUÇ: Hekimlerin hem gerçek hem de niyetlenilen (yazılı simüle olgulara) reçeteleme  davranışlarının bütüncül olarak değerlendirilmesi hem pratik hem de teorik anlamda tedavi  düzenlemede sorunların yaşandığına işaret etmektedir. Davranışların iyileştirilmesinde, düzenli  reçete izlemlerinin yapılması, hekimlere reçeteleme sınırlaması getirilmesi yanında mezuniyet  öncesi ve sonrası eğitimlere de gereksinim vardır.

Article Details

Bornova Eğitim Sağlık Grup Başkanlığı’na Bağlı Sağlık Ocaklarında Çalışan Pratisyen Hekimlerin İlaç Reçeteleme Davranışlarının Değerlendirilmesi

Authors: Hatice Şahin | Feride Saçaklıoğlu

Publisher: Tıp Eğitimini Geliştirme Derneği

Journal: Tıp Eğitimi Dünyası 2005 Vol.19 Issue 19, pp.20-28

Document Type: Article

Publication Date: 1/2005

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000671134

Frequency: Tri-annual

pISSN: 1303-328X

Issues

Authors:

Hatice Şahin | Feride Saçaklıoğlu

Publisher:

Tıp Eğitimini Geliştirme Derneği

Journal:

Tıp Eğitimi Dünyası 2005 Vol.19 Issue 19, pp.20-28

Document Type:

Article

Publication Date:

1/2005

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000671134

Frequency:

Tri-annual

pISSN:

1303-328X