Ütopya ve Sanat

Evren KAVUKCU

Article Details

Ütopya ve Sanat

Authors:

Evren KAVUKCU

Publisher:

Ataturk University

Journal:

Journal Of Fine Arts 2015 Vol.0 Issue 27, pp.29-37

Document Type:

Article

Publication Date:

2/2016

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000563433

Frequency:

Bi-Annual

eISSN:

2822-2865

Abstract:

 


ÖZETÜtopya Klasik Yunan sanatından günümüze kadar sanatta her daim var olmaktadır. Ütopyasız birsanat olamaz düşüncesi hâkimdir. Tarihsel süreçte 1789 devrimi ile ütopyaların gerçekleşme umudu dahayaygın hale gelmektedir. Fransız Devrimi önemli bir ütopyayı işaret eder; özgürlük, eşitlik ve kardeşlikkavramları üzerinden kurulan yeni bir dünya bilincidir.19. yüzyılın devrimci siyaset söylemleri ile büyük toplumsal dönüşümlerin öncülüğünü, sanatyapmaktadır. 19. yüzyılın önemli Romantik felsefecileri Saint Simon, Fourier ve William Moris'inütopyaları sosyalisttir. Simon'a göre organik bir toplum ancak sanat ve sanayinin birlikteliğiyle oluşur.Bu görüşle Simoncu ütopyadan hareketle Bauhaus ve Konstrüktivizm gibi avangart sanat akımları sanatatasarımı dahil etmişlerdir. Böylelikle sanat anlayışlarının ilkelerini oluşturmuşlardır. Bu anlayışta Tatlin’inIII. Enternasyonal anıtı sosyalist ütopyanın anıtı olarak nitelendirilebilir.Sürrealistlerin ütopyası, sanatın topluca üretilmesi ve aynı anda topluca tüketilmesine yöneliktir.Sanatçıların özgürleşmesi ve önlerindeki engellerin kaldırılmasıyla bu ütopyaya ulaşılacağı düşünülür.Antik ütopyalardan, Platon'un ‘Atlantis’i ve ‘Devlet’i, modern ütopyalardan Thomas More'un ütopyasındakapalı toplum (komünal toplum) vardır.Avangart sanat hareketleri devrimci tavırları ile ütopyacı ruhu ve özellikle Marksizm'in siyasigörüşüne büyük ilgi duymaktadırlar. Bu anlayışta, Dada, Sürrealizm, Cobra gibi akım ve hareketlerkarşımıza çıkmaktadır.Özellikle modern sanatta, sanatçıların düşlediği ulaşılamayan bir sanatın varlığıdır. Klasik sanattankurtularak ve yeni bir sanatın varlığının ortaya koyulması düşüncesi hâkimdir. Fütürizmin sanat ütopyasıburadan çıkış yapar. Fütüristler sırtlarındaki kambur olan klasik sanatı yok etmek ve yerine yenisini varetmek düşüncesindedirler. Fütüristlerin başlattığı bu ütopik görüşün kırılma noktası Dada ile olmuştur.Dada'da sanatçı klasik sanatla tüm bağlarını koparmıştır. Bu anlayışın en önemli göstergesi Duchamp'ın'Çeşme' adlı eseridir. Bu eser, Duchamp ile sanat tarihinde hazır nesne ilk olarak yerini almıştır. Sanatçıiçin üretilmiş bir nesne seçmesi yeterlidir. Böylelikle Dadacıların devrimci anti-sanat tavrı öne çıkmaktadır.20. yüzyıl‘la birlikte modern sanat akımcıları, sanat anlayışlarını kitlelere duyurmak içinmanifestolar yayınlamaya başlamışlardır. Manifestolar, ütopik ve devrimci hayaller üzerine inşa edilmiştir.Modern sanat için en önemli olgu, yıkarak yeni bir sanat anlayışı kurmaktır. Kendi dönemleri göz önünealındığında, bu söylemleri sanatçılar için birer ütopyadır. Romantiklerle başlayan ütopik görüş, bu akımınadahil olan sanatçıların klasik dönemden uzaklaştırılmış ve kendi ruhlarını eserlerine katmışlardır. Sanatartık sanat için vardır. Bu anlayış sanatı özgürleştirme, aynı zamanda yeni bir hayat kurma hareketidir.Böyle bir söylem, modern sanatçılar ve Avangard akımların da iyice meşrulaştırılmış ve en önemli ilkelerihaline gelmiştir. Sanat yeni bir dünyanın ütopyasını kurmaya en elverişli dinamiktir.

Anahtar kelimeler: Modern Sanat, Ütopya, Avantgard, Dadaizm, Konsrüktivizm

ABSTRACTUtopia has been existing in art until Classical Greek art up to now. It is thought that there is no artwithout Utopia. In historical process, the hope for utopia becoming real has become more common togetherwith 1789 revolution. French Revolution points out an important utopia; it is a thought of new worldfounded over terms of freedom, equality and brotherhood.Art has been pioneer for revolutionaist political discourses of 19. century and great socialtransformations. Utopias of important Romantic philosophers of 19. Century, Saint Simon, Fourier andWilliam Moris were socialist. According to Simon, an organic society is composed only with the associationof art and industry. With this view, from Simonian utopia, avant garde art movements such as Bauhaus andConstructivism included design into art. They formed the principles of art perceptions in this way. In thisregard, III. International monument of Tatlin can be evaluated as the monument of socialist utopia.Utopia of surrealists is for mass production and mass consumption of art. It is thought that thisutopia will be attained when artists become free and hindrances before them are removed. There is a closedsociety (communal society) in Planton's Atlantis and The Republic from Antique utopias and ThomasMore's Utopia from modern utopias.With its revolunist manners and utopic spirit, avant garde art movements has great interest inpolitical view of Marxism. In this perception, we encounter movements and acts such as Dada, Surrealismand Cobra.What is imagined by artists especially in modern art is the existence of an unattainable art. Thereis a dominant thought of escaping from classical art and revealing existence of new art. Art utopia offuturism emerges from here. Futurists think of demolishing classical art which is a monkey on their backand generate a new one instead of it. Breaking point of this utopic view which was started by Futurists waswith Dadaism. In Dadaism, the artist broke all his bonds with classical art. The most important indicator ofthis perception is the work of Duchamp called 'Fountain'. Readymades take its place in the history of art forthe first time with Duchamp. It is enough to choose a produced object for an artist. In this way, revoulinistantiart attitude of Dadaists become prominent in this way.Together with 20. Century, modern art movements started to publish manifestos in order toannounce their art perceptions. Manifesto were built on utopic and revolutionist dreams. The mostimportant phenomena for modern art is to deconstruct a new perception art. Considering their own period,these discourses are one of utopias for artists. Utopic view which started with Romantic artists was gettingfar from classical period and including their soul to their work. Now art is for art's sake. This perception isliberalization of art and also movement of founding a new life. Such a discourse has become legitimate andthe most important principle by Modern artists and avant garde movement. Art is the most sutiable dynamicfor founding utopia of a new world.Keywords: Modern Art, Utopia, Avant Garde, Dadaism, Constructivism.

 

.

Article Details

Ütopya ve Sanat

Authors: Evren KAVUKCU

Publisher: Ataturk University

Journal: Journal Of Fine Arts 2015 Vol.0 Issue 27, pp.29-37

Document Type: Article

Publication Date: 2/2016

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000563433

Frequency: Bi-Annual

eISSN: 2822-2865

Issues

Authors:

Evren KAVUKCU

Publisher:

Ataturk University

Journal:

Journal Of Fine Arts 2015 Vol.0 Issue 27, pp.29-37

Document Type:

Article

Publication Date:

2/2016

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000563433

Frequency:

Bi-Annual

eISSN:

2822-2865