TRAKYA AĞZINDA BİR SÖZCÜK: AYDAMAK

Fatma Sibel BAYRAKTAR

Article Details

TRAKYA AĞZINDA BİR SÖZCÜK: AYDAMAK

Authors:

Fatma Sibel BAYRAKTAR

Publisher:

Trakya University

Main Topics:

Languages

Journal:

Balkanistik Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Vol.2 Issue 2, pp.1-17

Document Type:

Article

Publication Date:

12/2020

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000927962

Frequency:

Bi-Annual

eISSN:

2687-2234

Keywords:

Abstract:

 

When we think of the Thrace Region, the land spread within three nations; Greece, Bulgaria, and Turkey come to our mind. The dialects of this region keep their existence as rare pieces of the Great Turkic World, occasionally by disregarding the regular grammar rules of Turkish language. This separation is usually proclaimed not only by the sound and form differences, but also as vocabulary differences.In this study, we will focus on the verb “aydamak”, which is a very frequently used verb in the Balkan regions. The verb has its meaning extended over the time, but the most popular meaning is herding/leading animals, which is not existed in the formal language. The verb is also used with the letter ‘h’ in the beginning (haydamak) sometimes. We happen to think that the very limited regions that uses this verb in the Anatolian regions, are the Balkan immigrated ones. It is understood that the verb is related to the exclamation of haydi [lets (do something or come on)] in Turkish and is an example of the changing the word type function which is also called as “functional shift” or “conversion”.Today, the verb’s usage amongst Thrace region and Turcophone people occupy much larger area after its occurence in the Tarama Sözlüğü (Literary Collections Dictionary), but it had never existed in the Divanu Lugati’t Turk, Kutadgu Bilig, or Codex Comanicus.We limited this study to cover the verb’s (aydamak) first presence, the dialects which use the verb, the further distant dialects, the regions in Turkey that use the verb, the verb’s acquired meanings as well as the original meaning.

 

Trakya bölgesi denince aklımıza üç devletin sınırları arasında dağılmış bir coğrafya gelmektedir; Yunanistan, Bulgaristan ve Türkiye. Bu bölge ağızları büyük Türk dünyasının nadide bir parçası olarak dil özellikleri bakımından ölçünlü Türkçeden kimi zaman ayrılarak varlığını sürdürmektedir. Bu ayrılış ses ve biçim farklılıklarının yanında söz varlığı olarak da kendisini belli etmektedir.Biz bu çalışmamızda bölgede oldukça işlek kullanılan anlam genişlemesine uğramış aydamak fiilini inceleyeceğiz. Başta h- türemesi ile de kullanılan bu fiilin en sık kullanılan anlamı “hayvanları sürmek, sevk etmek”tir ve ölçünlü dilde mevcut değildir. Anadolu ağızlarında da kullanıldığı sınırlı bölgelerin Balkan göçmenlerinin yerleştirildiği bölgeler olduğunu düşünmekteyiz. Türkçedeki haydi ünlemi ile bağlantısı olduğu ve sözcük türü değiştirme (functional shift/ conversion) işlevine örnek teşkil ettiği anlaşılmaktadır. Tarama Sözlüğü’ne gelene kadar Divanü Lügati’t Türk’te, Kutadgu Bilig’de, Codex Comanicus’da rastlanmayan sözcüğün bugün kullanım alanı Trakya Bölgesi ağızlarında oldukça genişlemiştir.Bu çalışmanın evreni aydamak fiilinin ilk kez nerede görüldüğü, kullanıldığı ağızlar ve varsa yakın, uzak lehçeler, Türkiye’de görüldüğü bölgeler, fiilin kazandığı anlamlar ve kökeni olarak sınırlandırılmıştır.

Article Details

TRAKYA AĞZINDA BİR SÖZCÜK: AYDAMAK

Authors:

Fatma Sibel BAYRAKTAR

Publisher:

Trakya University

Main Topics:

Languages

Journal:

Balkanistik Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Vol.2 Issue 2, pp.1-17

Document Type:

Article

Publication Date:

12/2020

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000927962

Frequency:

Bi-Annual

eISSN:

2687-2234

aydamak

haydamak

sürmek

sevk etmek

Trakya ağızları

ağız söz varlığı

Issues

Article Details

TRAKYA AĞZINDA BİR SÖZCÜK: AYDAMAK

Authors: Fatma Sibel BAYRAKTAR

Publisher: Trakya University

Main Topics: Languages

Journal: Balkanistik Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Vol.2 Issue 2, pp.1-17

Document Type: Article

Publication Date: 12/2020

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000927962

Frequency: Bi-Annual

eISSN: 2687-2234

aydamak

haydamak

sürmek

sevk etmek

Trakya ağızları

ağız söz varlığı

Issues

Authors:

Fatma Sibel BAYRAKTAR

Publisher:

Trakya University

Main Topics:

Languages

Journal:

Balkanistik Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Vol.2 Issue 2, pp.1-17

Document Type:

Article

Publication Date:

12/2020

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000927962

Frequency:

Bi-Annual

eISSN:

2687-2234