Selim İleri’nin Hepsi Alev romanında bilinç akışı tekniğine dayalı dil ve anlatım özellikleri

Hasene AYDIN

Article Details

Selim İleri’nin Hepsi Alev romanında bilinç akışı tekniğine dayalı dil ve anlatım özellikleri

Authors:

Hasene AYDIN

Publisher:

Yakup YILMAZ

Main Topics:

Literature

Journal:

RumeliDE Journal of Language and Literature Studies 2019, pp.106-122

Document Type:

Article

Publication Date:

11/2019

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000609754

Frequency:

Bimonthly

eISSN:

2148-9599

pISSN:

2148-7782

Abstract:

 


The stream of consciousness technique is accepted
as one of the modern methods of expression in literature. The hero is put
forward with this method, which is used to express what is happening in the
inner world of heroes, thoughts and feelings. The hero, who is left alone with
the reader, transfers his mind from his own mouth. Selim İleri is one of the
writers who use the stream of consciousness technique in Turkish literature and
uses this method in his novel Hepsi Alev,
which is the subject of this study. In studies, it is often stated that grammar
rules are not followed when using the stream of consciousness technique.
However, which rules are not followed or what kind of expression is preferred
is not discussed in detail. In this study, which is a language analysis, it is
aimed to evaluate the usages arising from the stream of consciousness technique
within the framework of grammar rules by taking a sample of Hepsi Alev. The novel presents a lot of
data in this sense. Flashbacks and turnings to the moment, sequencing of
sentences which are disconnected semantically from each other, excess of
elliptic clauses show that the principle of consistency has been removed.
Unusual uses have been created with unaccustomed compatibilities. Increasing
the number of sentences with elliptical expressions, unnecessary repetitions in
the surface structure is an indication that the principle of least effort in
language is ignored. Some language units are also listed without regard to the
rules of cohesion. It is also noteworthy that some usages that do not
contradict the grammar are preferred depending on the stream of consciousness
technique. The hero often refers to parenthetical sentences, parenthetical
statements, inverted structures, interpretation and inference sentences.
Occasionally, the selected language units evoke a secret dialogue. Throughout
the study, the language of the stream of consciousness has been tried to be put
forward by exemplifying these and similar issues.

.

 


Bilinç akışı tekniği, edebiyatta modern anlatım
yöntemlerinden biri olarak kabul edilir. Kahramanların iç dünyalarında olup
bitenleri, düşünceleri, duyguları anlatmaya yarayan bu yöntemle kahraman öne
çıkarılır. Okurla baş başa kalan kahraman, aklından geçenleri kendi ağzından
aktarır. Türk edebiyatında bilinç akışı tekniğini kullanan yazarlardan biri de
Selim İleri’dir ve bu çalışmanın konusu olan Hepsi Alev adlı romanında da bu yöntemden yararlanır.
Araştırmalarda, bilinç akışı tekniği kullanılırken çoğu zaman dil bilgisi
kurallarına uyulmadığı belirtilir. Ancak hangi kurallara uyulmadığı ya da nasıl
bir anlatımın tercih edildiği ayrıntılarla ele alınmaz. Bir dil incelemesi olan
bu çalışmada, Hepsi Alev romanı örnek
alınarak bilinç akışı tekniğinden kaynaklanan kullanımların dil bilgisi
kuralları çerçevesinde değerlendirilmesi hedeflenmektedir. Roman, bu anlamda
pek çok veri sunar. Zamanda geri gidişler, ana dönüşler, birbirinden anlamca
kopuk cümlelerin art arda sıralanması, kesik cümlelerin fazlalığı, tutarlılık
ilkesinden uzaklaşıldığını göstermektedir. Alışılmamış bağdaştırmalarla da sıra
dışı kullanımlar yaratılmıştır. Eksiltili anlatımlarla cümle sayısının
artırılması ve yüzey yapıdaki gereksiz tekrarlar, dilde en az çaba ilkesinin
göz ardı edildiğinin göstergesidir. Kimi dil birimleri de bağdaşıklık kuralları
gözetilmeden sıralanmıştır. Bunların dışında dil bilgisi açısından aykırılık
göstermeyen bazı kullanımların da bilinç akışı tekniğine bağlı olarak tercih
edildiği dikkati çeker. Kahraman, ara cümle ve ara sözlere, devrik yapılara,
yorum ve çıkarım cümlelerine sıkça başvurur. Seçilen dil birimleri, kimi zaman
gizli bir diyalog hissi uyandırmaktadır. Çalışma boyunca bu ve benzeri konular
örneklendirilerek bilinç akışının dili ortaya konmaya çalışılmıştır.

.

Article Details

Selim İleri’nin Hepsi Alev romanında bilinç akışı tekniğine dayalı dil ve anlatım özellikleri

Authors: Hasene AYDIN

Publisher: Yakup YILMAZ

Main Topics: Literature

Journal: RumeliDE Journal of Language and Literature Studies 2019, pp.106-122

Document Type: Article

Publication Date: 11/2019

Document Language: Turkish

Document ID (Org No.): 2000609754

Frequency: Bimonthly

eISSN: 2148-9599

pISSN: 2148-7782

Issues

Authors:

Hasene AYDIN

Publisher:

Yakup YILMAZ

Main Topics:

Literature

Journal:

RumeliDE Journal of Language and Literature Studies 2019, pp.106-122

Document Type:

Article

Publication Date:

11/2019

Document Language:

Turkish

Document ID (Org No.):

2000609754

Frequency:

Bimonthly

eISSN:

2148-9599

pISSN:

2148-7782